MAANDEN (1)

Column 02.22 van Ad Blankestijn

Op een morgen vroeg de directeur of ik een les Frans wilde overnemen. De docent Frans was ziek
naar huis gegaan. Ik zou een proefwerk in 4B geven en was dus beschikbaar, op voorwaarde dat
iemand op mijn klas zou letten. De directeur zou daarvoor zorgen. Ik ging naar 5A om Franse les
te geven.

Ik wilde eerst het huiswerk overhoren, mondeling. Maar ze hadden geen huiswerk, beweerden ze.
Toen begon ik vragen te stellen, idiomatische en grammaticale. Ik vroeg de maanden van het jaar
op te noemen, in het Frans uiteraard. De eerste drie leerlingen konden dat niet. De vierde zei iets
wat op Jan – 4 leek, gevolgd door V – 4. Maar ‘mars’ was goed te verstaan (met s en al). En verder
leek het meer op Engels dan op Frans: April, May, June, July. De maand augustus was onbekend,
bij alle leerlingen. Verder ging het wel: septembre, octobre, novembre, décembre. Driemaal klonk
em als in emmer en o tweemaal als oo in boos. En vanzelfsprekend bre steeds als bru in Brussel.

Ik vroeg of ze septem, octo, novem en decem herkenden. Ze begrepen nu waarop ik aanstuurde:
september bevat het telwoord ‘sept’ dat zeven betekent, maar is de negende maand. Ik legde uit
hoe dat is gebeurd. In – 154 brak in Spanje een opstand uit. Deze moest door de nieuwe consul,
Quintus Fulvius Nobilior, de kop worden ingedrukt. Maar Q.F.N. kon niet eerder dan aan het begin
van het nieuwe jaar, in maart – 153, als consul optreden. Dat was nu eenmaal bij wet vastgelegd.
Maar de Romeinse Senaat decreteerde al spoedig dat het jaar voortaan op 1 januari zou beginnen
zodat Q.F.N. twee maanden eerder met een leger naar Spanje kon vertrekken. Zijn optreden daar
was overigens vrij teleurstellend.

Een leerling vroeg naar de betekenis van de namen januari tot en met augustus. Ik beloofde dat
ik die vraag bij gelegenheid zou beantwoorden.


Ad-Blankestijn-column

Deze column werd geschreven door Ad Blankestijn, de oprichter van Instituut Blankestijn. Ad Blankestijn was vernieuwend. Als bevlogen onderwijsman introduceerde hij het particulier onderwijs in Nederland. In 1965 stichtte hij zijn eigen school: Instituut Blankestijn. In 2015 overleed Ad Blankestijn.

Blankestijn gaf les, voerde persoonlijk de directie en was ook vaak in het weekeinde op zijn instituut te vinden. Dat Instituut verwierf een uitstekende reputatie, met prima opgeleide medewerkers en goede examenresultaten. In 1999 bouwde Blankestijn zijn concept ‘laatste twee jaar in één‘ uit tot een volledige opleiding van klas 1 tot en met het examenjaar.
Baanbrekend was Ad Blankestijn eveneens, toen hij in 2003 als eerste begon met de particuliere basisschool.

In 2008 nam hij afscheid van zijn instituut. Hij nam zich voor om vooral veel te blijven lezen en zich te blijven ontwikkelen, een eis die hij ook aan zijn medewerkers stelde. Hij bracht zijn laatste jaren door in zijn geliefde Frankrijk en schreef toen deze columns.

Het Instituut wordt door Frans van Heijningen met de huidige medewerkers als een familiebedrijf voortgezet, overeenkomstig het gedachtengoed van Ad Blankestijn.